ผ้ามัดหมี่ จังหวัดนครราชสีมา


ชื่อผ้าทอพื้นบ้าน: ผ้ามัดหมี่ จังหวัดนครราชสีมา  
วัตถุดิบที่ใช้: ไหม  
เทคนิคการตกแต่งลายผ้า: มัดหมี่  
คำอธิบาย:    นครราชสีมาหรือเมืองโคราช เป็นประตูสู่ภาคอีสานที่มีความสำคัญมายาวนานนับแต่อดีตก่อนสมัยประวัติศาสตร์ ได้ชื่อว่าเป็นแหล่งผลิตเส้นไหมและผ้าไหมที่มีคุณภาพ มีชื่อเสียงมาแต่โบราณ ประชากรส่วนใหญ่เป็นคนไทยโคราช การทอผ้าซึ่งมีมาแต่โบราณจะทอผ้าไหมควบเส้นหรือผ้าหางกระรอก ซึ่งเป็นผ้าพื้นที่มีความสวยงามจากสีเหลือบของเส้นไหม ผ้าควบนี้จะมีความยาวสำหรับใช้นุ่งโจงกระเบน และมีการทอผ้าขาวม้า(ผ้ากรรมา / ผ้ากำมา / ผ้าคะมา) ผ้าตาราง (ตะราง / โสร่ง) บ่าเบี่ยงไหมพื้นหรือทอเป็นลวดลาย เช่น ลายลูกแก้ว อีกทั้งยังมีการทอขิดอยู่บ้างสำหรับทำหน้าหมอน
    ส่วนการทอผ้าไหมมัดหมี่  ของนครราชสีมา  สร้างลวดลายขึ้นบนผืนผ้าโดยช่างทอผ้าจะมัดลายหมี่เป็นข้อเล็ก ๆ ให้เป็นลายต่าง ๆ เช่น ลายขอ ลายนาค ลายเข็มขัดนาค ลายไข่เขมร ลายปลา ลายผีเสื้อ ลายโคม ฯลฯ  ซึ่งมีนับร้อย ๆ ลาย  ล้วนเป็นภูมิปัญญาพื้นบ้านที่ถ่ายทอดกันมา
    กลุ่มที่น่าสนใจ คือ อำเภอปักธงชัย จังหวัดนครราชสีมา เป็นแหล่งผลิตผ้าไหมที่มีชื่อเสียง ซึ่งมีการทอผ้าทั้งแบบหัตถกรรมและอุตสาหกรรม การทอผ้าแบบหัตถกรรมเป็นการทอผ้าในครัวเรือนด้วยเครื่องทอผ้าพื้นเมืองแบบง่ายๆ ที่เรียกว่า “กี่กระตุก” ลักษณะเด่นของผ้าไหมมัดหมี่ปักธงชัยคือการเน้นคุณภาพและสีสันลวดลายอันสวยงาม ทำให้คนทั่วไปมักจะเรียกผ้าไหมของจังหวัดนครราชสีมา โดยรวมว่า “ผ้าไหมปักธงชัย”
 
จังหวัด: นครราชสีมา
ภาค: ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
แหล่งที่มาของข้อมูล: สารานุกรมภูมิปัญญาท้องถิ่นไทย - ภูมิปัญญาผ้าไทย  
คำช่วยค้น: ผ้ามัดหมี่  
วันที่บันทึกข้อมูล: 1/17/2012 6:59:10 PM